Boekbespreking ‘Wouter BULCKAERT, Ry Cooder. Meester in de Schaduw’

Wouter BULCKAERT, Ry Cooder. Meester in de Schaduw, uitgeverij EPO vzw, 2016: ‘We kunnen lectuur van ‘Ry Cooder. Meester in de Schaduw’ vurig aanraden aan wie deze merkwaardige, zeg maar volstrekt unieke muzikant uit LA wil ontdekken of beter leren kennen maar de actieradius van het werk gaat veel verder: het boek raakt aan heel wat onderwerpen die letterlijk élke muziekliefhebber aanbelangen. En niet alleen de melomaan…

 

Wat hebben Vlamingen toch met muziekboeken? Misschien zijn ze niet allemaal van een zelfde duizelingwekkende niveau, maar er zitten in de oogst van de laatste jaren echt wel toppers bij, werken die ook buiten ons land hun lezers zouden verdienen. We denken onder anderen aan Johan Op de Beeck met ‘Blues. Seks, Moed en Tegenspoed’. Patrick Roefflaer schreef het magistrale ‘Bob Dylan in de Studio’, uniek in zijn concept. Dree Peremans Sr. bracht (onder veel meer) het briljante ‘Wannes. Hier is hem terug’ (zeer omvattend, liefdevol geschreven werk over Wannes Vandevelde), en nu is er Wouter Bulckaert met ‘Ry Cooder. Meester in de Schaduw’. Eens te meer is dit een schoolvoorbeeld van hoe een dergelijk boek er moet uitzien, een alomvattende gedetailleerde beschrijving van een ‘Amerikaanse gitarist en songschrijver, maatschappijkritische verhalenverteller en hedendaagse Woody Guthrie’.

 

We beseffen dat we niet vroeg zijn met dit stuk. Het was eigenlijk al een poos rond, maar allerlei omstandigheden maakten dat we het moesten uitstellen. Toen het moment aangebroken was, werden we zoals velen keihard slachtoffer van het ‘ransomware’ verschijnsel en vermits niet alles in back up zat… Het was in casu meer ontmoediging dan reële schade. Na het schrijfwerk van het concertseizoen vonden we opnieuw tijd, maar ook een hernieuwde motivatie. Het boek gaat immers over een sleutelfiguur in de hedendaagse muziek, een man die bovendien per definitie tijdloos werk afgeleverd heeft. En het boek ‘Ry Cooder. Meester in de Schaduw’ is de man waardig. Het boek vult dan ook een grote leemte. Wouter Bulckaert gaat ervan uit dat Ry Cooder behoorlijk onbekend is in vergelijking met zijn gigantische verdiensten. Een huishoudnaam is ie inderdaad nooit geworden.

 

Daar heeft Cooder trouwens zelf mee voor gezorgd, omdat bekendheid hem geen moer kon schelen en hem alleen maar zou afremmen, omdat hij geen ‘hits’ had, niet hield van toeren, niet graag in de spotlights staat, kortom, omdat hij vaak andere dingen deed dan wat de commercie voorschrijft. Maar iets of wat muziekliefhebber kan hem toch pinpointen met één of meer projecten, van ‘Chicken Skin Music’ of ‘Borderline’, over ‘Paris Texas’ en de vele soundtracks en de platen met artiesten uit de ‘wereldmuziek’ (V.M. Bhatt, Ali Farka Touré, Manuel Galbán of The Chieftains) tot het monstersucces van de ‘Buena Vista Social Club’ (waar de zichzelf wegcijferende Cooder eigenlijk niet veel meer dan instigator was) Helaas was die kennis vaak ook verbogen door één of meer vooroordelen. Wat echter vooral opvalt bij en na lectuur, is dat je, zelfs als je denkt ’s mans carrière gevolgd te hebben van bijna zijn begindagen, je van de ene verrassing in de andere duikelt. Eigenlijk blijk je heel weinig te weten over de man en over wat hem drijft, en waarom bepaalde dingen zo gelopen zijn (we spreken voor onszelf maar zijn er zeker van dat het geldt voor het gros van de Cooderafficionados in dit land).

 

Dat een boek van deze aard vooroordelen wegvaagt is maar het minste wat je kan verwachten. Dat doet het en goed. Maar er is veel meer. Wat langzaam bij de lezer doordringt, is de rust in de vertelling: Bulckaert neemt zijn tijd en houdt een strak schema aan, dat je gaandeweg ontdekt en waardeert. In het begin heb je de neiging te zeggen: ‘ook dat moet je nog vermelden, Wouter!’. Maar Wouter weet wat hij doet: die zogezegde omissie komt gewaarborgd verder in het boek aan bod, dan wel in de passende context. Hetzelfde geldt voor het ogenschijnlijke herhalingspatroon. Je merkt steeds meer hoe elk hoofdstuk een entiteit vormt, dat Wouter het onderwerp, meestal één plaat, soms meerdere als het zich zo aandient, volledig en diepgaand omschrijft. De hoofdstukken zijn op hun beurt gebundeld in de overkoepelende bezigheden van Cooder, activiteiten waarvan de hoofdlijnen merkwaardig genoeg behoorlijk chronologisch verlopen, beslist een geschenk uit de hemel voor de auteur: achtereenvolgens gaat het over Cooder de vertolker, de klankman, de verkenner, het klankbord en tenslotte de verteller. Er sneuvelen onderweg heel wat vooroordelen, met voor ons als prijsbeest ‘Ry Cooder de archeoloog-conservator’. Bulckaert ‘bewijst’ onomstotelijk dat dit idee nergens op berust. In ‘slotpleidooi’ ‘Cooderesk’ vat hij het gevat samen: Cooder wil in de eerste plaats muziek spelen, met heel veel bescheidenheid, waardoor hij zijn talenten buiten het gitaar spelen pas langzaam ontdekt (songschrijven, zingen, …) Via zijn muziek komt Cooder aan waar hij moet zijn, het vertellen (en niet te vergeten: het laten vertellen), totdat hij zelfs de muziek niet meer nodig heeft om zijn zeg te hebben (boek ‘Los Angeles Stories’ uit 2011) Voor iemand die zo ‘internationaal’ bezig was, blijft hij daarbij heel dicht bij zijn roots, zijn eigen leefwereld. Maar zoals we allemaal weten: iemands microkosmos kan model staan voor de wereld.

 

Dat het boek vlot leest en door de schrijfstijl tegelijk lucht en spankracht verkrijgt, is natuurlijk meegenomen. Zeer uitgebreide research ging eraan vooraf. Aansluitend hierop zorgde Bulckaert ook voor de passende rubrieken: een verklarende woordenlijst, een discografie, opgedeeld in soloalbums, compilaties, samenwerkingen, soundtracks, selectief sessiewerk…, een ronduit indrukwekkende bronvermelding en een namenregister. Misschien is het een detail, maar we hebben bitter weinig (zet)fouten ontdekt, teken van zorg in de afwerking. We kunnen lectuur van ‘Ry Cooder. Meester in de Schaduw’ dan ook vurig aanraden aan wie deze merkwaardige, zeg maar volstrekt unieke muzikant uit LA wil ontdekken of beter leren kennen. Zowel de argeloze lezer als de zogenaamde kenner kan hiervan genieten. We hebben de lectuur vaak onderbroken om een naam uit te pluizen, een muziekinstrument beter te leren kennen, en dies meer! Maar de actieradius van het werk gaat veel verder: het boek raakt aan heel wat onderwerpen die letterlijk élke muziekliefhebber aanbelangen. En niet alleen de melomaan… De grondigheid maakt het leerrijk, niet alleen omwille van zijn inhoud, ook omwille van de vormgeving van die inhoud en de achterliggende ‘filosofie’.

 

Antoine Légat.

Isbn 97894 6267 089 1

www.epo.be

Verspreiding voor Nederland: Centraal Boekhuis BV Culemborg

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s