Ross DALY & Kelly THOMA in de Kelderzaal van De Centrale, Kraankindersstraat te Gent op woensdag 18 februari 2015 (20:00; zittend)

Zie ook kalender Folkroddels!

Op 11 december 2009 stond Ross Daly al een keer in De Centrale, toen met zijn Quartet. Hoewel de man een notoir globetrotter is, zijn concerten in ons land een zeldzaamheid. Wie dat unieke gebeuren toen gemist heeft, krijgt op woensdag 18 februari een herkansing. Ditmaal treedt Daly aan met zijn jonge echtgenote Kelly Thoma, al in 2009 aanwezig.  Beiden hebben ze een cd voor te stellen: in augustus 2014 bracht Daly na lang stilzwijgen ‘The Other Side’ uit. Thoma moest het tot voor kort doen met de prachtige ‘Anamkhara’ (2010), maar met enig geluk is haar nieuwe cd ‘7 Fish’ af, die verder gaat op het pad van ‘Anamkhara’, maar met iets vollere orkestratie (snippets al op haar site te beluisteren)

Ross Daly (°1952) voorstellen is quasi onbegonnen werk en zou eigenlijk overbodig moeten zijn: info vindt u op de goed gestoffeerde site van Daly en de veruit meest volledige Nederlandstalige bio is zoals altijd te vinden op www.skopos.be (*)  Deze ,,Ier’’ wordt in Engeland geboren, maar krijgt het ,,Ierse muziekvirus’’ mee met de moedermelk. Al snel verlaat hij de UK (Canada, USA, Japan) om al even snel weer op muzikale ontdekkingsreis te gaan. Na een scholing klassieke gitaar en cello, raakt hij immers in de ban van de sitar die hij in India gaat studeren. Hij vindt er de muziek vindt die het dichtst zijn ideaal benadert. Maar hij leert ook de andere ,,modale’’ muziekvormen van het Midden-Oosten en, via Centraal-Azië, het Verre Oosten kennen: hij verblijft een periode in landen als Afghanistan, Iran, Turkije…. Zijn honger is onstilbaar, enkel geëvenaard door zijn talenten. Binnen de kortste keren beheerst hij meer dan gemiddeld elk snaarinstrument dat hij op zijn weg ontdekt, en dat zijn er veel. In 1975 vestigt hij zich ‘definitief’ op Kreta waar hij de eilandbewoners verbaast met zijn assimilatievermogen: ook de Kretenzische lyra (vedel) kent alras geen geheimen meer. Kort na zijn aankomst doet hij mee aan een wedstrijd en wordt daar meteen derde, zo lazen we ooit eens!

Wat vast staat, is dat hij zestien jaar lang leerling was van één van de grootste lyraspeler van het eiland, Kostas Moundàkis. De oosterse muziek heeft hem doen inzien dat muziek meer is dan zelfexpressie, dat muziek per definitie een interactieve ervaring is. Dit besef brengt hem ertoe om in 1982 het Labyrinth Musical Workshop op te richten in Houdetsi, zo’n 20 km ten zuiden van de hoofdstad van Kreta, Iraklion. Dit instituut verzamelt alles wat te maken heeft met modale muziektradities en organiseert workshops, seminaries, master classes met lesgevers (en leerlingen) uit de hele wereld. Het gonst en bruist er van de activiteit. Daly stelt daar ook zijn meer dan 250 (snaar)instrumenten van over de hele wereld tentoon. In de daarop aansluitende formatie Labyrinth krijgt jong Grieks én buitenlands talent de kans zich te ontwikkelen. Eén der bekendste exponenten is Stelios Petràkis, ook hier een graag geziene figuur. Het Quartet is een afgeslankte vorm van Labyrinth. In Gent kregen we in 2009 naast Ross Daly zelf (Kretenzische lyra, tarhu, rebab) ook nog de jonge en beloftevolle Kelly Thoma (Kretenzische lyra), Periklís Papapetrópoulos (saz, laouto/luit) en oriëntaals meester percussionist Zohar Fresco.

De Grieken, zelfs de toch iets of wat stugge Kretenzers, hebben de gaven van Ross Daly al lang onderkend en hebben de man met de lange golvende lokken in hun armen gesloten. Maar Daly beseft beter dan wie ook dat wie niet van kindsbeen af behoort tot een bepaald volk, taalgroep, traditie, cultuur zich deze nooit volkomen eigen kan maken. Hij heeft er wel vele leren kennen en kent ze wel alle goed genoeg om ze niet te verraden of ze onverantwoord te ,,mixen’’. Maar hij ziet verbanden tussen de culturen die anderen nooit eerder zagen. Die ogenschijnlijk disparate elementen brengt hij samen in wat hij ‘contemporary modal music’ noemt. Dank zij die inzichten, dank zij Labyrinth en de eindeloze samenwerkingsverbanden, vooral dank zij zijn puur muzikale speeltalent en fenomenale background, is Ross Daly een unicum.

Kelly Thoma (°1978) speelt heel wat snaarinstrumenten maar de laatste jaren heeft ze zich toch vooral toegelegd op de lyra. Het gaat niet (helemaal) om de traditionele Kretenzische vedel want Daly nam het instrument in de vroege jaren negentig onder handen en voegde enkel meeklinkende snaren toe aan de drie speelsnaren. Ross Daly zelf zal de nak tarhu bespelen en als u dat instrument niet kent, is u dat grif vergeven. De tarhu is een in 1995 door Australische instrumentenbouwer Peter Biffin ontwikkeld snaarinstrument, in wezen een combinatie van een Turkse tanbur en de Chinese viool, de erhu (vandaar de naam ‘ta-rhu’) Door tussenkomst van Daly ontstond in enkele stappen in 2006 de ‘nak tarhu’ met vier snaren en een hele lange nek. Door die ingrepen heeft het instrument een bereik van niet minder dan viereneenhalf octaaf. Met vingers, plectrum of strijkstok bespeeld, kan de nak tarhu een heel uitgebreid gamma aan oosterse en westerse muziekvormen ‘bestrijken’, precies wat een avonturier als Daly nodig heeft.

Er staat ons in de Kelderzaal van De Centrale een heel bijzonder concert te wachten van twee op duizelingwekkende hoogte spelende muzikanten, die zichzelf en hun muziek voortdurend bevragen en herscheppen in één lange creatieve flow…

Antoine Légat (10 02 15)

 

Alle verdere info zie www.decentrale.be en www.skopos.be

(*) Daly’s biografie werd op Skopos aangevuld n.a.v. het concert en men vindt er alle gewenste deskundige informatie, ook m.b.t. de bijzondere instrumenten van het duo.

Praktisch: Ross DALY & Kelly THOMA in de Kelderzaal van De Centrale, Kraankindersstraat te Gent op woensdag 18 februari 2015, (20:00; zittend)

vvk € 7,00 (UitPas € 4,00) ADK € 10,00 (UitPas € 7,00) kansentarief = € 2,00

 

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s