Het verhaal van Lone Tree Cemetery: altijd iemands vader, altijd iemands kind…

Lichtfront’ heette de ontroerende plechtigheid die gisteravond plaatsvond langsheen de 84 km lange frontlijn die eind oktober 1914 voor jaren muurvast kwam te zitten. 21 landen en tal van organisaties hadden hun deel in deze plechtigheid vol licht en vuur: behalve de 8400 fakkeldragers die om de tien meter stonden opgesteld van Nieuwpoort tot Ploegsteert, waren er op welbepaalde plaatsen, zoals bij de heel de oorlog lang felbevochten Hill 60 in Zonnebeke, speciale momenten. Piet Chielens, coördinator van het In Flanders Fields in Ieper, gaf deskundige commentaar. Toen de ‘stoet’ in Wijtschate passeerde, liet niet na te vermelden hoe op 7 juni 1917, twee maanden vóór de derde slag van Ieper (of slag om Passendale), één van de bloedigste veldslagen van WOI (een tevens overbodig en strategisch zeer slecht overwogen offensief), de ‘mijnenslag bij Menen en Wijtschate’ plaatsgreep. Twee jaar lang hadden de Britten in het grootste geheim (de geheimhouding en maskering van de graafwerken was op zich een formidabele inspanning!) gangen gegraven onder de heuvels waar de Duitsers zaten en hadden daar 24 zeemijnen ingegraven (je leest soms ook 21; in elk geval hadden de Duitsers er één ontdekt in 1916, zonder te beseffen dat er nog waren – u kan elders de hele geschiedenis wel vinden) Die brachten de Britten op die 7e juni in één keer tot ontploffing, nog altijd de tweede grootste conventionele explosie uit de ganse triestige oorlogsgeschiedenis, voelbaar tot in Parijs en Londen, als we de getuigen mogen geloven. Van die mijnen ontploften er 18 op hetzelfde moment, wat de geallieerden toeliet de Duitse stellingen te overrompelen. Eén, de meest zuidelijke bij Ploegsteert, ontplofte in 1955 bij een geweldig onweer, gelukkig zonder slachtoffers te maken, één, of is het toch drie liggen nog altijd begraven diep in de aarde maar zijn denkelijk intussen ongevaarlijk geworden.

Maar het is de laatste die ons hier aanbelangt, die aan de Spanbroekmolen. Zij ontplofte ‘iets’ later, hoop en al een vijftien seconden na de andere (al heeft niemand dat precies getimed) Nu kan je daar de Krater 11 of Spanbroekmolenkrater bezichtigen, ook, niet zonder ironie, de Pool of Peace geheten. Piet zei het niet, maar kent uiteraard zeer goed het schrijnende gevolg van deze minieme aarzeling (de tijd ontbrak hem echter tijdens de uitzending waar de fakkeltocht al een andere bestemming bereikt had) Wij willen het hier vertellen omdat het ons altijd is bijgebleven in onze studie van beide wereldoorlogen, als illustratief voor de totale waanzin van deze oorlog, van andere oorlogen, van alle oorlogen. Daar, in de Kruisstraat in Wijtschate, Heuvelland, ligt het kleine Britse Lone Tree Cemetery, laatste rustplaats voor 88 soldaten. Verderop ligt er een kleinere begraafplaats waar 58 doden herdacht worden, sommigen daarvan gesneuveld een dag later, die anderen ook op 7 juni weggemaaid. In de luttele vijftien seconden voordat de Duitsers zelf de lucht ingingen, gaf de verbouwereerde bevelvoerende (onder)officier, die er zich van bewust werd dat de mijn in zijn sector niet ontploft was, wellicht dan nog na enige aarzeling, het bevel om uit de loopgraven naar de vijand te stormen, dadelijk beantwoord door het moordende mitrailleurvuur uit de Maxim/Spandau moordtuigen. Binnen dit belachelijk korte tijdsbestek sneuvelden in deze smalle strook meer dan 100 soldaten, de bevelvoerder incluis. Ik ken niet alle details en ik zit nog met vragen, maar ik wou dit minder bekende feit toch even vermelden: leven of dood hing toen af van heel kleine dingen… Maar het is vooral de waanzin die treft… Altijd iemands vader, altijd iemands kind…

Antoine (Za 18 10 14)

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s