John MCLAUGHLIN & THE 4TH DIMENSION, Now Here This: ‘…maakt zijn beloftevolle titel waar, kan daarom zeker ook jonge luisteraars warm maken voor hedendaagse fusion jazz en de knipoog naar een schitterend verleden maakt de trip ook voor ouwe knarren meer dan de moeite’

Ook verschenen op http://www.rootstime.be

Zoals vele rockliefhebbers die onvermijdelijk Humo lazen, kwamen we voor het eerst in contact met gitarist John McLaughlin via ‘Birds Of Fire’, de jazzrock (fusion) plaat van het vijfkoppige Mahavishnu Orchestra. Da’s overigens een plaat, intussen cd, die we geregeld nog eens opzetten. In elk geval was het niet kwaad voor een naar de States geëmigreerde Brit, om plaats te nemen naast topmusici van het kaliber van toetsenist Jan Hammer, violist Jerry Goodman, bassist Rick Laird en drummer Billy Cobham. Benieuwd naar het gitaarfenomeen dat zich op ‘Birds Of Fire’ zo manifesteerde, schaften we ons zijn allereerste soloplaat aan, ‘Extrapolation’, nog in Londen opgenomen in 1969, om tot het besef te komen dat McLaughlin een onvervalste, échte jazzman was.

Tegelijk kwamen we te weten dat hij er al een hele loopbaan had opzitten: hij had met en bij Alexis Corner, Georgie Fame And The Blue Flames, Graham Bond Organisation, Brian Auger’s Trinity gespeeld en in de States gedebuteerd Tony Williams’ Lifetime. Via superdrummer Tony Williams kwam hij zo bij Miles Davis terecht. Die werd intussen ook buiten de jazz, en meer bepaald in rockkringen, als een hele grote meneer aanzien. Het is echter nog niet zo lang sinds we vernamen dat er ook een nachtelijke jamsessie bestaat van John op akoestische gitaar met Jimi Hendrix, uiteraard elektrisch, gedateerd 25 maart 1969!

Het was niet moeilijk om nog een aantal jaren de sporen van de vingervlugge gitaarguru te volgen, ‘guru’ want terwijl Eric Clapton steeds minder bezig was god te wezen, stortte een groot deel van de toenmalige jazzrock en fusion lichting zich op de populaire oosterse maharishi’s als Sri Chinmoy. Santana’s slagwerker Michael Shrieve werd Maitreya, Michael Walden (opvolger van Cobham) werd Narada en John McLaughlin werd Mahavishnu. Muzikaal gewichtiger was Johns samengaan met Carlos Santana, Carla Bley, Gil Evans. Iets later ging hij de confrontatie aan met Indisch klassiek in de groep Shakti. Maar het volgend hoogtepunt was zijn trio met die andere coryfeeën op zes snaren, jazzman Al Di Meola (eerst was het wel Larry Corryell) en nuevo flamencoreus Paco De Lucia. ‘Passion, Grace And Fire’ uit 1983, hun enige studioplaat (veel later, in 1996, zou nog wel de reünieplaat ‘The Guitar Trio’ verschijnen); was op zich een mijlpaal.

Maar we verloren John uit het oog na zijn deelname aan de jazzfilm ‘Round Midnight’ van Bertrand Tavernier, genoemd naar de Thelonious Monk classic en met de legendarische tenor jazz saxofonist Dexter Gordon in de hoofdrol als fictieve saxofonist Dale Turner, prent die we overigens volmondig aanraden aan wie de jazz genegen is of wil worden. Of liever, we konden de eindeloze stroom groepen, projecten en coöperaties, eigenlijk niet meer dan het traditionele parcours van een veelgevraagd jazzmuzikant die altijd op zoek is naar nieuwe uitdagingen, niet meer op de voet volgen. Dat hij onverdroten aan de weg bleef timmeren, de grenzen van de jazz en de mogelijkheden van andere genres verkende en zijn technische kunnen nog uitdiepte, was geen geheim.

Intussen is John McLauglin er in januari zeventig geworden en er is nog geen spoor van slijtage te merken op zijn gitaarspel. Zo horen we dat toch op ‘Now Here This’, uitgebracht onder de noemer John McLaughlin & The 4th Dimension. Die komt er twee jaar na een eerste ei uit hetzelfde nest, ‘To The One’. Die cd bewees dat John nog steeds niet alleen vingervlug is, maar ook creatief op het juiste spoor. De inbreng van de jonge(re) wolven van 4th Dimension -Gary Husband (keyboards, drums), Etienne M’bappe (bas) en Mark Mondesir (drums)- bracht nieuwe impulsen. Op ‘Now Here This’ is er echter één wijziging: Mondesir is vervangen door Ranjit Barot. Dat heeft zijn consequenties want bij de eerste beluistering hadden we een déjà vu gevoel. Nerveuze openers ‘Trancefusion’ (de titel alleen al!) en ‘Riff Raff’ klinken immers alsof Mahavishnu Orchestra (MO) weer opgestaan is: zo begrijpt u meteen waarom we opteerden voor deze introductie.

Het is vooral het drumwerk dat dikwijls doet terugdenken aan de complexe roffels die Billy Cobham indertijd onder MO legde (we zagen Cobham ten tijde van zijn soloplaat ‘Crosswinds’ aan het werk in de Antwerpse Arenbergschouwburg en dat was een knalervaring!) De speelstijl van Barot (en hier en daar tevens Husband!) is daar niet de enige verantwoordelijke voor. De gitaar-synthesizer van John, het pianowerk van Gary en de baspatronen van Etienne versterken die eerste indruk. Of het bewust gebeurt of niet, feit is dat deze aanpak totaal niet stoort, integendeel, want het viertal gaat er tegenaan met inspiratie en een niet in te tomen vuur, Philippe Gilbert tegen de Cauberg aan of, verwijzend naar Johns oudere werk, fire and passion, zonder grace te vergeten… Het zal toch wel gewild zijn, want nummer drie heet ‘Echos From Then’ en, jawel, die ‘then’ slaat op de periode van Mahavishnu.

Het rustige ‘Wonderfall’ gaat echter een andere richting uit. Dat doet denken aan Larry Carlton, of aan wat een Pat Metheny deed bij Joni Mitchell. Het voortijlende ‘Call And Answer’ laat de vier de kans om hun duizelingwekkende virtuositeit en volmaakte samenspel te demonstreren. De ene kickt natuurlijk op zoveel technoflach, de andere mist emotie in deze notenacrobatiek. Emotie is er in het daaropvolgende ‘Not Here Not There’: een gracieuze melodie zorgt voor een naar verhouding gevoelig intermezzo. Het pianowerk aan het einde zou Monk plezier gedaan hebben. De interactie tussen McLaughlin en Husband en de hoge energie van de ritmesectie zetten zich onverminderd door in de laatste loodjes ‘Guitar Love’ en ‘Take It Or Leave’, zoals alle andere nummers helemaal van de hand van McLaughlin. ‘Now Here This’ maakt daarom zijn beloftevolle titel waar en kan daarom zeker ook jonge luisteraars warm maken voor hedendaagse fusion jazz… De knipoog naar een schitterend verleden maakt de trip ook voor ouwe knarren meer dan de moeite.

Antoine Légat (29 09 12)

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Geen categorie. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s