More Maids, Cara, Deitsch, 2duos: ook in Duitsland bestaat er folk op wereldniveau!

 
 

DEITSCH, Heimat, Artes Records ARCD 3044, 2009.

2DUOS, Until The Cows Come Home, Artes Records ARCD 3043, 2009.

De tijd dat goeie Ierse folk enkel van het groene eiland kon komen of van Ieren in de diaspora, is al lang voorbij. Dat bewijzen met min of meer succes (lees: authenticiteit) flink wat Vlaamse Ierse formaties. Dat een Keltische band ook uit Duitsland kan komen, bewezen de uitstekende cd’s van het meisjestrio MORE MAIDS. Voor Gudrun Walther, zang, fiddle, diatonisch accordeon, één van de MORE MAIDS, mocht het nog een versnelling hoger. Samen met Jürgen Treiz (gitaar), Claus Steinort (fluit, whistles, uilleann pipes en concertina) en Sandra Gunkel (later mevrouw Steinort; zang, piano, traverso) richtte ze in 2003 CARA op, waarna het album In Colour (2004) meteen liet horen dat dat een gouden zet was. Daar kwam nog de fenomenale Rolf Wagels bij, één der beste bodhránspelers buiten Ierland.

Ook in Eire zelf werden ze opgemerkt, zeker met opvolger In Between Times (2007), wat ook een eerste US tour tot gevolg had. Van dan af ging het snel: de CD + DVD In Full Swing – Live bevestigde de status. Intussen zijn er al vier Amerikaanse toernees geweest en zitten ze aan 60 concerten per jaar, vaak in Ierland zelf (www.cara-music.com) In het voorjaar 2008 moest Sandra Steinort-Gunkel afhaken wegens ziekte, een serieuze knauw voor de band, want haar innovatieve inbreng op piano werd algemeen als de kers op de taart beschouwd, zonder al te ver af te wijken van de hoogheilige principes van de ceili band. Na ziekte werd Sandra op de US toer van 2008 vervangen door Amanda Kehoe en op de toer van 2009 door Patricia Clark. Omdat Sandra moeder werd van Marisa, kunnen die dames occasioneel inspringen. Trouwens, toen Gudrun even buiten strijd was in 2006, hielp de befaamde Ierse fiddle speler Tóla Custy Cara uit de nood, wat voor Cara ook weer wat meer Ierse deuren opende.

Ondanks het eclatante succes van Cara, hebben bezige Gudrun & Jürgen nog tijd voor hun eigen duo DEITSCH (www.deitsch.de), waarin ze zich storten op Duitse volksmuziek en folk, zoals de naam al aangeeft waaronder het duo opereert. Deitsch is immers de naam van een wijdverspreid dialect, in de Elzas, in sommige Duitse deelstaten maar ook in het noorden van de USA en Canada (de Amish en Mennonieten gebruiken het nog!) Buiten ZUPFGEIGENHANSEL, de band van Erich Schmeckenberger en Thomas Friz (die laatste nam deel aan de Tweede Passchendaele Suite – Seeds Of Peace in 2002 en 2004… Eindelijk vond men een Duitse inbreng in de Vredesconcerten!), is dat voor ons leken onontgonnen terrein (we zijn dan ook leken op dit vlak), maar Deitsch laat op Heimat horen dat er bij onze oosterburen entwat leeft. Heimat is de opvolger van het ons onbekende Königskinder uit 2005 en een divers album waarop Gudrun Walther met haar schitterende stem de vocalen waarneemt, hier en daar vocaal ondersteund door Konstanze Kulinsky en Gitte Müller.

De Schwung die we kennen van bij More Maids en Cara is ook hier te horen. Er staan bewerkte traditionals en eigen werk op, zij het met dit laatste in de meerderheid. Door de aanwezigheid van vele gasten geeft het album zelden de indruk ,,slechts” door een duo gemaakt te zijn. Zo klinkt het eerste nummer Liebesklage (een traditional met door Walther herbekeken melodie) als regelrechte LAIS-met-KADRIL, wat ook gezegd kan worden van Die drie Schwestern/Das weisse Fräulein (Die Märzenburg I & II) Een poppy folkdeun als Amerikafahrer laat horen tot welke zwierige melodieën Treyz en Walther in staat zijn. Als het toch erg minimaal gehouden wordt, zoals op Die Windsbraut, is dat niet ten koste van het luisterplezier: dat Walther schittert op viool, zou durven verhullen welk een inventief gitarist Treyz is! Erg ,,traditioneel Duits”, althans voor onze oren, klinkt dan weer Wirthaus-Zweifacher, waarop Treyz een zingende duit in het zakje doet, wat niet zo vaak gebeurt.

Treyz speelt een menigte instrumenten, maar zwijgt doorgaans wijselijk, want een goed zanger is hij niet echt, zeker niet in vergelijking met de nachtegaal die Walther is: zijn stem doet soms denken aan die van Chris Eckman van The WALKABOUTS (grote meneer als componist, muzikant en producer die zijn verdronken gromstem wel optimaal heeft leren gebruiken; woont en werkt nu in Slovenië; schitterende plaat The Last Side Of The Mountain in 2008, met werk van Sloveens topdichter Dane Zajc) Maar als Treyz dan toch zingt, is ’t goed raak: Heimatland, dat de cd titel verschafte, is een pleidooi om eindelijk de schroom af te leggen die termen als ,,Vaterland” en ,,Heimat” oproepen bij de huidige generatie Duitsers, die al lang niets meer te maken (willen) hebben met de droevige feiten van halfweg vorige eeuw. Die schroom moeten ze dan ook afleggen, vindt het duo: fier zijn op de verwezenlijkingen van je land is geen schande, zoals chauvenisme en superioriteitsgevoel dat wel zijn. Heimatland is een dot van een lied, maar zwakke punten vind je op Heimat toch al niet.

Nog was het niet voldoende voor ons dynamisch duo. Samen met de Schotse folkmusici Aaron Jones (lead vocals, bouzouki, gitaar) en Claire Mann (zang, fluit, whistles, fiddle) namen ze onder de naam 2DUOS Until The Cows Come Home op, met songs… afwisselend in Engels en Duits, een hoogst ongewone combinatie. We vermoeden zelfs: onuitgegeven? De songs hebben een zeer uiteenlopende komaf, maar veelal zijn ze in de traditie gebed. Opvallend zijn de versies van Solo van Sandy Denny en Beeswing van Richard Thompson, dat laatste ongetwijfeld één der topmomenten van deze cd. Dat Treyz en Walther zich goed inpassen in het Angelsaksische materiaal is te horen vanaf het openende Midlothian Mining Song en baart, gezien het bovenstaande, geen verwondering, maar ook omgekeerd is de aanpassing eveneens volledig, zoals te horen in Der Markgrafensohn, waar Jones telkens een stukje (in Engels) in zingt. Het is integendeel zelfs de argeloze luisteraar die meest moet wennen aan deze ,,cultuurschok”. We hopen dat het ,,experiment” van 2duos niet beperkt blijft tot één studioplaat… (zie verder www.2duos.com en www.clairemann.com) (17 10 09)

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Muziek. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s